Demir Takviyesi Hamilelikte Demir Takviyesi

 

Demir eksikliği anemisi (kansızlık) tedavisinin temel olarak 2 amacı vardır:

          1. Eksilen demir depolarını tekrar doldurup kan demir seviyesini normale getirerek anemiye ait şikayetleri ortadan kaldırmak
         2. Anemiye sebep olan altta yatan hastalığı tedavi etmek

Uygun demir tedavisi verilmiş ve altta yatan sebep başarılı bir şekilde düzeltilmişse, demir eksikliği anemisi 4-6 ayda tamamen düzelir.

Demir Takviyesi

Demir eksikliği anemisi için ağızdan, kas içerisine enjeksiyonlarla veya damar yoluyla demir tedavisi uygulanabilir.

1. Ağız Yolundan Demir Takviyesi

Ağızdan tedavide yetişkin hastalar için tablet formunda, bebek ve çocuk hastalar için ise damla ve şurup formunda demir preparatları bulunuyor.

Ağızdan demir tedavisinde aşağıdaki hususlar göz önünde bulundurulmalıdır:

  • C vitaminiyle birlikte alınırsa, demir emilimi artar (C vitamini eksikliği, demir eksikliği anemisine yol açabilir). Demir ilacı ile birlikte portakal suyu gibi C vitamini içeren gıdaların tüketilmesi faydalı olacaktır.
  • Anti-asit ya da mide koruyucu ilaçlar demir emilimimi azaltır. Demir ilacını, bu ilaçları almadan 2 saat önce ya da 4 saat sonra almak gerekir.
  • Demir ilacı dışkıyı siyaha boyayabilir, endişe etmeyin.
Yan Etkilere Dikkat:

Ağızdan kullanılan demir ilaçları bulantı, kusma, kabızlık, ishal yapabilir. Bu etkilerden korunmak için tedaviye düşük dozda başlanmalı, aşamalı olarak artırılarak tam doza çıkılmalıdır.

Ayrıca demir ilacının yemeklerle alımı emilimini azaltıyor olsa da, bahsettiğimiz yan etkilerden şikayet eden hastalarda yemeklerle birlikte alınması bu etkileri azaltır.

2. Kas İçine Enjeksiyon veya Damar Yolu ile Demir Takviyesi

Ağızdan tedavi öncelikli tercih olmalıdır. Ancak aşağıdaki gibi durumlar söz konusu olursa, demir tedavisi kas içerisine iğne şeklinde ya da damar yoluyla uygulanabilir:

  • Hasta ağızdan tedavinin yukarıda bahsettiğimiz yan etkilerini tolere edemiyorsa
  • Anemi çok derinse
  • Crohn hastalığı, Çölyak hastalığı gibi demir emilimine ait problemler varsa
  • Yeterli emilim yüzeyi yoksa; barsakların tamamı ya da bir kısmı çıkarılmışsa
  • Hemodiyaliz hastaları gibi özel durumlarda

Not: Derin anemilerde belirtiler daha şiddetli yaşanmaktadır. Detaylı bilgi için: Demir eksikliği belirtileri

3. Kan Nakli

Kanaması aktif olarak devam eden ve HGB (hemoglobin) değeri 7’nin altında olan hastalara, kan (eritrosit süspansiyonu) verilmelidir. Böylelikle hem düşen kırmızı kan hücresi (eritrosit) sayısı, hem de azalan kan demiri miktarı hızlıca yerine konmuş olur.

Hekim Kontrolü Önemli

Demir ilaçları reçetesiz alınabiliyor olsa da, muayene ve tetkikler yapılmadan demir ilaçları kullanılmamalı, tedavi bir hekim kontrolünde yapılmalıdır.

Çünkü:

  • Demir eksikliği anemisi teşhis edilince, altta yatan ve anemiye neden olan durum da  teşhis edilmeli ve tedavisi düzenlenmelidir. (Detaylı bilgi için: Demir eksikliği anemisi nedenleri
  • Düşen RBC, HGB, MCV, MCHC kan değerleri normale gelse de, (bu değerler demir depolarını göstermediğinden) demir depoları da dolana kadar tedavi ve kontrol devam etmelidir.
  • Aşırı demir birikimi başta karaciğer olmak üzere iç organlara zarar verebilir. Tedavinin uygun doz ve sürede uygulanması gerekir.

Not: Demir eksikliği anemisinin tespiti veya tedavinin etkili olup olmadığını anlamak için yapılan testleri öğrenmek için: Demir Eksikliği Testleri ve Yorumu

Hamilelik, Doğum ve Emzirme Sürecinde Demir Takviyesi

Aşağıda sayacağımız nedenlerden ötürü hamilelerin, yeni doğum yapanların ve emziren kadınların tahliller ve hekim kontrolleri sonrasında demir takviyesi alması gerekir:

  • Hamilelikte artan kan hacmiyle birlikte kandaki demir seviyesi göreceli olarak düşer. Ayrıca büyüyen fetusa anne kanından demir geçişi olur, anne demir kaybeder.
  • Doğumda yüksek hacimde kan kaybı olur. Anne kırmızı kan hücreleri (eritrosit) ile birlikte demir de kaybeder.
  • Anne emzirme döneminde süt verirken demir kaybeder.

Bu süreçlerde kullanılan multi-vitamin ilaçlarda genellikle demir minerali de olsa da, uygun doz ve süre için lütfen hekim kontrolünü tercih edin.

Yorum Yazın

Email adresiniz yayınlanmayacak.

Top